Showing posts with label Arcopodo. Show all posts
Showing posts with label Arcopodo. Show all posts

Timbanganing Jagad

TETIMBANGANING JAGAD

GAMA BUDHI KAWERUH URIP SAJATI

Sarupaning kahanan iku duwe timbangan.
gedhe duwe timbangan cilik..
akeh timbangane satithik..
olo tetimbange becik..
timbangan iku mesti ono ing tengah.tengahe..
ya iku sing perlu dititiprikso.
Kahanan loro kang tetimbangan iku ora ono wates ing tetepe..tengah.tengahe mau ngolah.ngalih manut jaman..manut papan..yaiku manut karepe wong akeh.

Upamane mangkene :
Dek jaman biyen duwe duwit sewu rupiya iku wus aran sugih nanging jaman saiki ora..duwe duwit puluan ewu iku wus sugih tumraping wong kere, nanging tumrape sing sugih ora.
dadi ngarani sugih miskin..bodoh pinter iku manut jamane lan ditimbang karo sopo.
timbangan iku mesti duwe kosokbali..
timbangan iku ora duwe pungkasan nanging kosokbali duwe pungkasan.

Wetan iku timbangane kulon, nanging wong lumaku ngetan, ing bumi kene bisa muncul ing kulon, sebab bumi iki bunder..wetan.kulon iku ora duwe pungkasan, amargo sawijining pulo keno dadi wetan, ya biso dadi ono ing kulon, yen katimbang pulo liyane..
lor iku timbang karo kidul, lan uga kosokbaline, sebab ono jeduge ing pucuk ancere bumi..ora ono papan ing bumi kang ono sak.lore pucuk elor..mentung iku kosokbaline dipentung..yen wong dipenthungi bae, pungkasane ora dadi menthung..seje karo wong lumaku mangulon dadi bali mangetan.

Wutuhing jagat iki soko timbangan, yen sawijine kahanan ilang timbangane:
Ya banjur ilang babarpisan..yen wong sadeso podo racak olehe duwe duwit ,
mesti ora ono aran sugih lan miskin.
yen doyoing bumi sing narik mbulan ugo lintang liyane ora timbang, amesti mbulan katut marang salah sijine sing narik, dadine ora ono mbulan.
mulane urip ojo mung nyawang kahanan siji bae, kudu biso nyawang timbangane ugo...
wong ora weruh kepenak, yen ora weruh kangelan.
sawijining wong diseleh ing pulo sepi, disangoni duwit sewu.yuto, ing kono deweke ora biso ngaku sugih, sebab ora duwe timbangan wong liyo.

Macan iku memangan sato liyane ing alas..yen alase dibabad, sato pepangane macan dadi entek, senajan macane ora dikapak.kapakake, yo banjur melu entek, sebab tetimbangane sing mangan karo sing dipangan wis owah..ono tanduran katekan ama walang..walang maune mung sethithik, amargo oleh pakan akeh, banjur tumangkar akeh..walang duwe satru yoiku manuk, yen walange mundak, manuk yo nimbangi mundak, amargo manuk siji mangan walang akeh, suwe.suwe walange entek, manuke y melu entek, ora dadi mundak akeh, sebab pakane ilang.

Tegese :

Saben ono gelaring urip ditumpes, mesthi ngatutake tumpesing timbangane

Mulo lakune donya iki ubeng.ubengan manut kalangan bunder..
upomo macan ditumpes, celenge ora kalong, dadine kakeyan, lan yen kurang pangan ing alas, banjur moro ngrusak tanduran, rusaking tanduran, ngilangake pangane wong, yen wong ora numpes ama celeng, bakal ora ngalap asiling tanduran..dadi ilange macan mesti njaluk ilange timbangan kahanan liyane.

Ono wong waras..klebon bakteri, bakteri iku tumangkar mangan getih, agawe laraning awak, nanging getih banjur nimbangi ngetokake zat sing biso nawar racune bakteri...yen akehe wis timbang, awak lagi biso waras..yen durung biso nimbangi, awak tansah lara bae..wong nyambutgawe rekoso, timbange kudu mangan sing akeh..yen mangane akeh nanging rekasane awak kurang, y banjur ora timbang ing awak..utowo nyambutgawe rekosi nanging sethithik mangane iku ora timbang, banjur tenaganing awak kurang..

Mulane kudu biso ngilo lan njogo timbangane sakehing kahanan.


Wewatekaning Jagad

WEWENGKONING JAGAD

GAMA BUDHI KAWERUH URIP SAJATI

Jagat iku anduweni watek langgeng..langgeng iku panggah salawase.
ora kok bayi iku bakal panggah bayi bae..utawa jaman iki ora bakal salin.

Langgeng iku tetepe waton lelakoning jagat, panggah ing watek, dudu panggah ing kahanan.
Sawijining barang kang meneng iku, mesti panggah meneng.leren (ora obah) salawase, yen ora ono doyo kang ngobahake..barang kang wis obah, hiya bakal terus obah manut enere ing barang mau..
yen ora ono doyo kang nampeg utawa mapag.

Lakune bumi mbulan lan lintang.lintang, kang salawase panggah obah manut enere..watu bunder kang diglundungake iku mesti ora mandeg.mandeg lan panggah ing enere, upomo sasuwene ngglundhung ora katampeg udara utawa ora goser karo lemah..wong yen arep nyoloti palangan dhuwur, kudu nganggo ancang.ancang lumayu soko adohan, supoyo awake obaho, lan obahe iku kang ngatutake awake nglangkahi palangan mau..upomo tanpo ancang.ancang, jangkahe mesti ora tekan..watone jagat prakoro ancang.ancang iku dadi tumindak ing ngendi.endiyo gon..wong arep anggawe omah kudu sediyo balungan lan bakal liyane..wong duwe pangarah, kudu sediyo opo kang dadi tetukone kang diarah..wong arep rembukan perlu, kudu anggladhi kang arep diucapake lan anjagani kepiye bakal jawabing pitakon..guru kang arep mulang ; kudu wus paham ing bab kang arep diwulangake..wong nganggit layang sadurunge miwiti nulis kudu wus sumurup marang opo kang bakal dianggit dadi isining layang..wong arep pinter, kang baku kudu san

Niteni ateges : ngaweruhi lan angelingi apa kang dideleng, dirungu, sakteruse,...
Ringkese : kudu bener olehe ngempakake poncodriyo, digiligake dadi siji, dienerake ing sawiji maksud kang diarah, kang mangkono mau kudu kanthi betah lan karep..
upama bisa mangkono pangarahe, pangarep.arepe mesti enggal katekan.

Wong kang guneman kepengin sugih, ora klakon sugih ; menawa bau.sukune ora digawe nyambutgawe, pandhulune, pangrungune..... ora mratekake marang sing marakake ing kasugihan,......

Awak, pamikir, pandeleng, pangrungu, pangroso, lan puji kabeh bebarengan diempakake ngarah ing barang siji..nanging yen pangarahe iku disambi sambarang ura.ura, mesti dadi tikel lawase..bocah sekolah yen arep enggal pinter, kudu sregep moco, ngapalake, ngrungokake katerangane gurune, ngeling.eling lan anyatheti..ora kog moco karo nabuhi bangku..


Wangun Gilig

BUNDERAN

GAMA BUDHI KAWERUH URIP SAJATI

SINAU BUWENGAN

Purwoning ono kang aran samadhi
nalikane deweke kasemsem marang kang adhi
adhi luwih werdine ora gampang kinaweruhan
ambiyak warono ing palenggahan
amrih nunggal laras ing puncaking samadhi
dadi lawas yen wus gilig doyo uripe
ora biso suwe yen kurang murni jiwoe.

Wangun bunder utowo gilig, iku wangun sing kuwat dewe
pathokane wangun iku bunder utowo buweng
wangun bunder iku ora biso diarani tipis lan kandhel yen disawango soko pinggire
menowo ditarik garis sing nerjang titik pusere
mesti mung tinemu kandhele kang ora kaungkulan karo kandhel sing diukur soko titik liyane.

Mulo bunder iku sawijing watek kang perlu kang biso nekakake sambarang sedyone
uwit iku gilig, mulo anane angin soko sisi endi bae ora marai ambruk, amargo kandhele mubeng
pring iku y gilig, kayune y tipis amargo njerone bolong, mung ora kalah rosane karo kayu liyo sing podo gedhene, mung yen sigar, ilang kakuwatane
mangkono ugo bebalungane sato, njerone gombong mung gilig, kuwat banget
banyu netes ning godhong tales kawangun bunder amargo ora ono doyo sing anarik banyu mau
menowo netes ning kayu, ora gilig nanging ngrembes kaserot dening kayu
lengo iku kumambang ing dhuwur, menowo diwor karo banyu, amargo kapepet doyoning banyu klawan howo, mung yen ono ing njerone alkohol sing podo antepe, bnjur kawangun bunder koyo kuninge endog ning tengah tengah putihe..
samono ugo bawono, mbulan, srengenge, lan kabeh lintang hiyo kawangun bunder gilig, lumakune lintang lintang hiyo manut kalangan bunder.

Wangun bunder iku katone cilik, nanging jembare ngungkuli wangun persegi
sethithik nanging yo akeh isine, ringkes nanging kuwat
dadi menowo angen angen iku digiligno dadi siji, ora akeh simpange, amesti kuwat panarike marang kang sinedyo
doyo akeh sing biso golong dadi siji, amesti kuwat empane, yoiku karepe ono karukunan
mulo yen duwe sedyo opo bae, iku ra perlu mikir liyo akeh akeh, nanging sakehing poncodriyo rekodoyonen giligno dadi siji
yoiku sing biso ngenggalake dadine opo sing dikarepno.

Mulane wong jowo iku nalikane duwe karep kang gedhe amung ;
Meneng : sidhakep saluku tunggal
ning kunu pandulu pangrungu kabeh poncodriyo angen angen pangroso lan kabeh doyo uripe diempakno bebarengan ing sawijining kang disedyo
mulane banjur enggal oleh sasmito hiyo oleh kang dikarepake.



Watoning Jagad

WEWATONING JAGAD

GAMA BUDHI KAWERUH URIP SAJATI

[ Watoning jagat iku: Timbang ]

Dadi yen ono goncating timbangan, mesthi njaluk bali nganti podho,
kang nyulayakake timbangan iku dipekso bali, utawa diwales.
Mulane donya iku wales-winales.bolak-balik..
Bola.bali iku: tampel-tinampel, utawa mubeng temu gelang..

Bumi iki ya mubeng ing indhane, marakake rino gantenan karo wengi..
bumi iki ya ngiteri srengenge, nganakake mongso kang podho ing saben taun..
sorot padhang kang tumanduk ing sarupane barang iku ditampel bali dening barange,
sorote srengenge soko kiwo yen katampan ing kaca, balik tampel manengen,
sorote tibo ing papan, ing kunu katon gambare srengenge..

Sanyatane: sorot padhang iku ditampel ing barang, yen enggoke sorot iku tumanduk ing mripat, mripat weruh gambare barang kang nampel sorot..nanging ing wayah bengi ora ono sorot, ora ono padhang kang katampel, mulane ora ono barang katon mripat ing pepetheng..
swara natab ing tembok hiya katampel bali..
banyu segoro nguwab dadi mego mendhung, tibo dadi udan, mili bali menyang segoro

Grenjeling ati iku
getering kahanan kang alus, lakune nuju atine wong kang dianggit, geter mau natab, atine wong kang dituju dadi duwe pangroso (pangiro),
geter iku katampel bali.
yen wong duwe ati gething marang liyan, sanajan ora kongsi kawetu, sing digethingi hiya kroso atine, lan uga ganti gething, sanajan pasango rupo manis,
trkaedang deweke iku ora weruh sababe kang cetho enggone duwe roso gething..
yen wong duwe ati dhemen tresno marang kancane,
sanajano rembug.omonge bral-brol, kancane mau ya dhemen ing deweke.
yen barang kang kasimpen ing jero ati mekso manut waton wales-winales, kepiye maneh swara kang nganti kaprungon..yen ora tampo balen lan wales..
wong canthula ya dicanthulani uwong..
wong tetulung ya banjur oleh pitulung..wong utang ya kudu nyaur, apa maneh wong utang iku ing ngarep mesthi kanthi janji arep nyaur..wong nglarani ing sapadha.padha ya bakal dilarani..
wong agawe pepati ya musthi bakal nemu pati.

Awit prakara kang cilik.cilik mesti oleh piwales..
misale: wong tuku mestii mbayar..wong takon diwangsuli..wong angguyokake ya diguyu.. lan sapanunggalane. dene wewales kang rupo pati, iku prakara gedhe (barang gedhe iku sing lumrah ora rikat (banter) lakune), ora mesti teko saknaliko iku, nanging kok wurung? iku ora.